Fysieke aspecten

Er is vaak geen informatie beschikbaar over de specifieke gevolgen van een ziekte of lichamelijke beperking op seksualiteit. Wetenschappelijk is nog niet alles bekend. Wel weten we dat een aantal factoren van invloed kan zijn.

Moeite met openstaan voor seks

Seks begint met ervoor openstaan. Lichamelijke problemen kunnen dit proces belemmeren, zoals een tekort aan testosteron, vermoeidheid en pijn. Dit kan bij verschillende ziekten en beperkingen spelen, bijvoorbeeld vermoeidheidsziekten, ziekten die gepaard gaan met bloedarmoede en bij mensen met een verstoorde mobiliteit (die eerder moe zijn). Een daling van de testosteronspiegel kan onder andere ontstaan door radio- of chemotherapie of als bijwerking van medicatie.

Onvoldoende prikkels

Om zin te krijgen hebben de meeste mensen prikkels nodig. Als de zintuigen niet goed werken, kunnen sommige prikkels niet of onvoldoende binnenkomen. Daardoor kunnen seksuele gevoelens belemmerd worden. Dat kan het geval zijn bij visuele en auditieve beperkingen, reuk- en smaakverlies en een verstoorde tastzin.

Verstoorde regulatie bij hersenbeschadiging

De hersenen zorgen voor de regulatie van seksuele opwinding. De prikkels worden in de hersenen omgezet in een signaal naar de seksuele centra in het ruggenmerg. Bij een hersenbeschadiging kunnen deze prikkels te zwak, te sterk of verstoord zijn. Uw cliënt kan dan te maken krijgen met te zwakke, te sterke of verstoorde reacties.

Verstoord transport van prikkels

De seksuele prikkels worden vanuit de hersenen via de zenuwbanen doorgestuurd naar onder andere de geslachtsorganen. Neurotransmitters en hormonen spelen daar een rol in. Een beschadiging van de zenuwbanen kan ervoor zorgen dat de informatie niet goed doorkomt, waardoor een seksueel probleem ontstaat. Zoals orgasmeproblemen, erectieproblemen of lubricatieproblemen. Een beschadigde hypofyse kan tot een dalende hormoonspiegel leiden,  wat vervroegde opvliegers, menstruatiestoornissen, lusteloosheid, vermoeidheid of onvruchtbaarheid tot gevolg kan hebben.

Verstoringen in de anatomie

Het krijgen van een erectie of vochtige vagina kan bij sommige ziektes en beperkingen gehinderd worden door verstoringen in de anatomie van de penis of vagina of bij vaatproblemen.

Problemen met het orgasme

De bekkenbodemspieren zorgen ervoor dat er geen ongewenst verlies van urine of ontlasting is en dat gemeenschap mogelijk is. Bij mensen met spina bifida of een dwarslaesie komt het voor dat deze spieren niet of niet goed werken. Hierdoor kan een orgasme gepaard gaan met verlies van urine of ontlasting. Sommige jongens hebben een droog orgasme: er komt geen sperma naar buiten. De spier die ervoor zorgt dat het sperma niet de blaas in vloeit werkt dan niet goed. Voor meisjes kan, , penetratie pijnlijk of onmogelijk zijn als de spieren van de vagina te strak gespannen zijn. Als de bekkenbodemspieren hyperactief reageren, kan dat leiden tot pijnlijke spasmen voor of tijdens een orgasme.

Onvoldoende lichamelijke conditie

Voor seks zijn spierkracht en conditie nodig. Sommige ziekten of lichamelijke beperkingen werken in dat opzicht belemmerend. Mensen met een spierziekte hebben soms moeite om te strelen, te masturberen en bewegingen te maken tijdens de geslachtsgemeenschap. Lichamelijke beperkingen kunnen daarnaast ook spierspasmen veroorzaken of het onmogelijk maken om de benen te spreiden of de heupen te strekken. Denk daarbij aan rugklachten, scoliose, reuma, spasticiteit (CP) of spina bifida.

Medicijngebruik

Sommige medicijnen hebben invloed op seksualiteit.

Meer informatie voor (jong) volwassenen 

Tip voor uw collega's?

Heeft een u een handige tip uit de praktijk? Laat het ons weten en wij zorgen dat uw collega's van uw kennis kunnen meeprofiteren!

Tip sturen