Beschermende en risicofactoren voor juist anticonceptiegebruik

Factoren die juist gebruik ondersteunen:

  • Kennis over de werking van het lichaam, menstruatiecyclus en vruchtbaarheid.
  • Kennis over eigenschappen anticonceptiemethoden en de risico’s van onveilige seks.
  • Tevreden zijn met de anticonceptiekeuze die is gemaakt, ook tijdens de seks.
  • Bij tieners: meer nadelen dan voordelen zien van jong ouderschap.
  • Goed kunnen anticiperen op seksueel contact.
  • Anticonceptie op de juiste manier kunnen gebruiken.
  • De weg naar de huisarts of andere hulpverlener kunnen vinden bij vragen over anticonceptie.
  • Seks zonder anticonceptie kunnen weigeren.
  • Over anticonceptie kunnen praten met je partner voordat je seks hebt.

Factoren die een risico vormen voor juist gebruik:

  • Niet voorbereid zijn op seksueel contact (en zodoende bijvoorbeeld geen anticonceptie voor handen hebben)
  • Een levensstijl hebben die niet past bij de anticonceptiekeuze. Zo past de pil vaak moeilijk in een onregelmatige levensstijl.
  • Misverstanden en mythes over anticonceptie of het gebruik van anticonceptie, zoals dat je van de pil dik kan worden, je niet zwanger kan worden zolang je borstvoeding geeft of dat meiden die condooms bij zich hebben een slet zijn.
  • Een ‘zo’n vaart zal het niet lopen’ houding (ofwel een lage risico-inschatting)
  • Te goed van vertrouwen zijn: Meiden die erop vertrouwen erop dat hun vriendje zich wel op tijd terug trekt of jongens die denken dat het meisje wel iets gebruiken om zwangerschap te voorkomen.
  • Een negatieve houding tegenover anticonceptie in de omgeving of bij de partner. Dit kunnen bijvoorbeeld religieuze overwegingen zijn of gezondheidsoverwegingen (zoals bij hormonale anticonceptie). Partners kunnen het ook teveel gedoe vinden omdat ze te weinig weten over anticonceptie en de risico’s van onveilige seks.
  • Onverschilligheid over anticonceptie: zo bezig zijn met andere dingen dat er geen plek meer in om aan anticonceptie te denken.
  • Een latente kinderwens: ‘als ik nu zwanger wordt, moet dat gewoon zo zijn’ (of bij mannen: 'als mijn vriendin nu zwanger wordt'). Bij volwassenen is dit niet zo’n probleem, maar dit kan ook bij tieners spelen.
  • Schaamte over het kopen (of bij je hebben) van condooms, niet durven te vragen om anticonceptie bij de huisarts of het niet durven bespreken met je partner.